GENEL
GEREKÇE
Anayasanın 2. maddesinde Cumhuriyetin nitelikleri
arasında sayılan "sosyal devlet" ilkesi, devletin toplumdaki ekonomik
ve sosyal açıdan zayıf kesimleri korumasını, gelir dağılımındaki
adaletsizlikleri gidermesini ve vatandaşlarına insanca bir yaşam düzeyini
garanti etmesini şart koşar. Sosyal devletin en somut tezahür alanlarından biri
de kişilerin barınma ihtiyacının güvence altına alınmasıdır.
Anayasa'nın " Devletin temel amaç ve görevleri”
başlıklı 5. maddesi; kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu
sağlamayı, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları
hazırlamaya çalışmayı devletin temel ödevi olarak saymıştır.
Bu doğrultuda Anayasa'nın "Konut Hakkı"
başlıklı 57. maddesi; "Devlet, şehirlerin özelliklerini ve Çevre
şartlarını gözeten bir planlama sınırları içinde, konut ihtiyacım karşılayacak
tedbirleri alır...” hükmünü amirdir. Bu hüküm devlete sadece yeni konut yapma
veya edindirme yükümlülüğü yüklememekte; aynı zamanda kişinin barınma ihtiyacım
karşılayan meskenini, ağır mali yükler veya vergi baskısı sebebiyle kaybetme ya
da geçim sıkıntısına düşme riskine karşı koruma sorumluluğu da vermektedir.
Öte yandan, Anayasa'nın "Vergi Ödevi" başlıklı
73. maddesinde yer alan "Herkes, kamu giderlerini karşılamak üzere, mali
gücüne göre, vergi ödemekle yükümlüdür. Vergi yükünün adaletli ve dengeli
dağılımı, maliye politikasının sosyal amacıdır.” ilkesi uyarınca;
vergilendirmede "ödeme gücü" ve "sosyal adalet” esas
alınmalıdır.
Mevcut Emlak Vergisi Kanununda, tek meskene sahip muhtaç,
emekli, dul ve yetimler gibi belirli kesimlere sıfır oranlı emlak vergisi
imkânı tanınmış olsa da; tek bir meskende fiilen ikamet eden veya birden fazla
meskene sahip olmakla birlikte barınma ihtiyacını tek bir mesken üzerinden
karşılayan vatandaşlarımız bu muafiyetten yararlanamamaktadır.
Ticari bir kazanç elde etme amacı taşımayan, tamamen
asgari yaşam standardı ve barınma hakkı kapsamında kullanılan brüt 200 m2'yi
geçmeyen tek meskenlerin vergilendirilmesi, adaletli vergilendirme ilkesiyle
bağdaşmamaktadır.
Kanun Teklifi ile; tek meskene sahip olanların brüt 200 m2'yi
geçmeyen bu meskenleri ile, birden fazla meskene sahip olanların fiilen ikamet
ettiklerini beyan ve tevsik ettikleri brüt 200 m2'yi geçmeyen tek
meskenleri emlak vergisinden muaf tutulmaktadır.
Düzenlemeyle; düşük ve orta gelirli vatandaşlarımızın en
temel ihtiyacı olan barınma hakkının kullanılmasının desteklenmesi ve vergi
yükünün adaletli dağılımının temini amaçlanmaktadır.
MADDE
GEREKÇELERİ
MADDE I-Madde ile barınma ihtiyacını karşılayan, brüt
yüzölçümü 200 m2 'yi geçmeyen tek meskene sahip olanların bu meskeni
ile birden fazla meskene sahip olanların fiilen ikamet ettiklerini beyan ve
tevsik ettikleri brüt yüzölçümü 200 m2 'yi geçmeyen tek meskeni
emlak vergisinden muaf tutulmaktadır. Böylece konut edinme hakkının
kullanılması desteklenmekte ve söz konusu vergilendirmede sosyal amacın dikkate
alınması sağlanmaktadır.
MADDE 2- Yürürlük maddesidir.
MADDE 3- Yürütme maddesidir.
1319
SAYILI EMLAK VERGİSİ KANUNUNDA
DEĞİŞİKLİK
YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ
MADDE
I- 29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasında yer alan "(a), (b), (s), (y) ve (z) fıkraları”
ibaresinden sonra gelmek üzere "ile brüt yüzölçümü 200 m2 'yi
geçmeyen tek meskene sahip olanların bu meskeni” ibaresi ve maddeye aşağıdaki
fıkra eklenmiştir.
”aa) Brüt yüzölçümü 200 m2 'yi geçmeyen tek
meskene sahip olanların bu meskeni ile birden fazla meskene sahip olanların
fiilen ikamet ettiklerini beyan ve tevsik ettikleri brüt yüzölçümü 200 m2 'yi
geçmeyen tek meskeni.”
MADDE 2-Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 3-Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.